RAPPORT INSPECTIE KUSTBATTERIJEN 

De meeste vuurmonden verkeren in een zeer slechte onderhoudstoestand. Dit, gevoegd bij het feit, dat afmondingskappen als regel ontbreken, terwijl de sluitstukken –om verdwijning te voorkomen- elders zijn opgelegd, maakt dat de meeste vuurmonden geroest zijn. Daar het hier uiteraard een oppervlakkig onderzoek betrof, kan niet worden geconstateerd in welk stadium van oxidatie en slijtage de vuurmonden verkeren. Ook was niet uit te maken of de geringe gangbaarheid van de meeste bewegingsmechanismen een gevolg was van roesten of van verzanden.

Voor zover de batterijen voorzien waren van vuurleiding is deze grotendeels door kwaadwilligheid vernield. Eenvoudig te verwijderen onderdelen zijn als regel verdwenen. De optische richtmiddelen zijn gedeeltelijk verzameld bij “Rijkszee instrumenten” te Leiden. Een juist overzicht hiervan ontbreekt, evenals een inzicht in den toestand, waarin deze verkeren.

Een uitzondering vormt de batterij 28 cm. op Rozenburg, welke nagenoeg in tact is.

Er zijn vrijwel geen ballistische gegevens van de vuurmonden bekend.

Voor zover bij een oppervlakkige beschouwing te beoordelen valt, verkeert de aanwezige munitie in vrij goeden staat. Een op korten termijn in te stellen stabiliteitsonderzoek van het aanwezige kruit is wenselijk.

Daar door de Marine zeer veel prijs gesteld wordt op het behoud van de halfautomatische 10,5 cm vuurmonden in koepels, is slechts één batterij van dit moderne type vuurmonden bezocht. Van de batterijen, die in dit rapport vermeld staan als te zijn opgesteld in bunkers, staan als regel 2 van de 4 vuurmonden buiten de aanwezige bunkers in open opstellingen, teneinde mede het landfront te kunnen bestrijken.

De volgende batterijen werden bezocht:

1. Batterij Rozenburg, 3 x 28 cm.

Dit geschut zou afkomstig zijn van de Gneisenau, Fabricaat: Krupp 1935
geschuttoren ingebouwd in beton, aanwezig ong. 300 schoten per stuk.
Deze moderne batterij is vrijwel geheel in tact met centrale vuurleidingspost, afstandsmeter, dieselmotor, hydraulische overbrenging.

2. Batterij Brandenburg, 2 x 24 cm. 1. 40.

Dit is oud Nederlandsch marine-geschut van 1902 en 1907, aanwezig ong. 450 schoten per stuk.
Geschutstorens, ingebouwd in beton en hoewel niet modern, toch bruikbare vuurmonden.

3. Kernwerk Hoek van Holland,
a. 4 x 12   l. 50 (gewijzigde 12   1. 40) in open opstelling. Op het behoud van deze vuurmonden stelt de     Marine prijs.
b. 2 x 12   l. 40 Verouderd Nederlandsch marine geschut in open opstelling. Aanwezig ong. 300 schoten     per stuk. 1 x 15 cm. in bunker, fabricaat Krupp 1917
Deze vuurmond scheen hoofdzakelijk bestemd voor het verschieten van lichtgranaten en is voor dit doel alleszins bruikbaar. Aanwezig ong. 300 lichtgranaten.

4. Batterij Nordmole, 4 x 10,5 cm. in koepels

5. Batterij Vineta, 4 x 18 cm. in bunkers.
Fabricaat Rheinmetal Borsig 1937. Aanwezig ong. 400 schoten per stuk

6. Batterij Scheveningen Noord, 4 x 15 cm. in bunkers
Fabricaat en jaar van aanmaak onbekend, aanwezig ong. 400 schoten per stuk

7. Batterij Noordwijk, 4 x 15,5 cm. in bunkers
Fabricaat Puteaux 1918, Vo 735 m/sec, dracht 18500 m.
De vuurmond is van verouderde constructie. De eigenaardige opstelling maakt het bedienen zeer moeilijk.
Aanwezig ong. 450 schoten per stuk.

8. Batterij Zuidzand, (Zandvoort) 4 x 9,4 cm. in bunkers
Is luchtdoelgeschut, opgesteld als kustvuurmond. Dracht 14.200 m. Aanwezig ong.1250 schoten per stuk.
Aangezien de vuurmonden van Engelschen aanmaak zijn, zal completering van ontbrekende onderdelen minder moeilijkheden opleveren dan bij de Duitse vuurmonden.

9. Batterij LangeraK, 4 x 15 cm. in bunkers
Jaar 1928, Vo 885 m/sec. Nog één afstemmer in tact. Aanwezig ong. 300 schoten per stuk.

10. Batterij Heerenduin, 4 x 17 cm.  l.  40 in bunkers
Fabricaat Krupp 1907, aanwezig ong. 250 schoten per stuk.

11. Kernwerk IJmuiden
     a. 3 x 15 cm. in bunkers, fabricaat Krupp 1896. Aanwezig ong. 500 schoten per stuk.
.        Verouderd geschut in speciale opstelling voor bestrijken van den havenmond.
     b. 2 x 13 cm.  1.  40 in bunkers, fabricaat Nerdenfelt 1897. Vo 783 m/sec.
         Verouderd geschut in speciale opstelling voor het bestrijken van den binnenhaven.
     c. Fabricaat Vickers, doch een ander type dan in Zandvoort. Aanwezig ong. 500 schoten.
         Luchtdoelvuurmond in speciale opstelling voor het bestrijken van de duikbootbasis.

12. Batterij Kreta (Wijk aan Zee) 4 x 15 cm. in bunkers.
Moderne vuurmonden (1936?) Vo 835 m/sec.
Aanwezig ong. 600 schoten per stuk, bovendien ongeveer 100 lichtgranaten per stuk.

13. Batterij Castricum, 4 x 10,5 cm. in bunkers.
Moderne vuurmonden, bouwjaar 1940. Van een ander type dan waarop de Marine prijs stelt.
Aanwezig ong. 500 schoten per stuk. 2 der affuiten zijn beschadigd, doch zijn herstelbaar.

14. Batterij Bergen, 4 x 12 cm. in open opstelling.
Verouderd Nederlandsch Marine geschut (1899), afkomstig van H.M. Gelderland.
Aanwezig ong. 800 schoten per stuk.

15. Batterij Callantsoog, 4 x 7.62 cm. in open opstelling.
Oude Engelse luchtdoelvuurmonden in een vrijwel onbruikbare toestand.
De aanwezige munitie is reeds grotendeels vernietigd.

16. Batterij tankgracht Julianadorp, 4 x 15  l.   35.
Open opstelling aan het landfront.
Zeer verouderd Nederlandsch Marine geschut op schuifaffuit (1895)

17. Batterij Zanddijk, 2 x 15 cm. in dubbeltoren.
Dit geschut zou afkomstig zijn van de Gneisenau. De vuurmonden zijn goed onderhouden, doch de sluitstukken ontbreken. Munitie aanwezig, doch hoeveelheid nog onbekend. Van de 2de dubbeltoren is de betonbouw aanwezig. De onderdeelen van dezen toren en de vuurmonden (met sluitstukken) zijn aanwezig op de K.A.Z. te Huisduinen. Op deze vuurmonden wordt door de marine prijs gesteld.

18. Batterij Falga, 4 x 12 cm. op dubbelaffuiten in bunkers.
Fabricaat Bofors 1938 (Marine 12 cm. no.8.) Deze vuurmonden waren bestemd voor de in aanbouw zijnde jagers. Ook op deze vuurmonden stelt de Marine prijs. Geen sluitstukken aanwezig, doch gezien het fabricaat Bofors zullen deze wellicht zonder veel moeite te vervangen zijn.

19. Batterij Duinrand, 5 x 19.47 in open opstelling.
Franse fabikaat, 1899, model 1870/93. Zeer verouderde vuurmonden op schuifaffuit.
Eén der stukken is onherstelbaar beschadigd; de sluitstukken ontbreken. De munitie is reeds grotendeels vernietigd.

20. Batterij Rockanje, 6 x 9,4 cm
Engelse luchtdoelgeschut van hetzelfde type als in kernwerk IJmuiden. 2 in bunkers, 4 in open opstelling; voor 2 van deze laatste 4 zijn bunkers aanwezig. De vuurmonden zijn nogal zwaar geroest.
Geen munitie aanwezig.

21. Batterij Helvoet, 4 x 10,5 in bunkers.
Fabricaat Schneider M 1913, aanmaak 1918-1919. Vo 550 m/sec. Geen munitie aanwezig.
De vuurmonden maken een verouderde indruk. De toestand der batterij is zeer slecht. Van één vuurmond is de schietbuis gesprongen. Op de tweede vuurmond is van korten afstand met handvuurwapenen geschoten, waarbij verscheidene treffers in de monding zijn geplaatst. De trekker en velden zijn hierdoor over een afstand van ong. 40 cm. onherstelbaar beschadigd. Van de beide andere vuurmonden zijn de zuigerstangen los van het wiegdeksel en bevinden de vuurmonden zich in achteruitgelopen stand. Uiterlijk waren geen beschadigingen te gevolge hiervan te constateren. Een sluitstuk was in Oktober j.l. reeds niet meer te openen. Ook van deze 2 batterijen zijn vrijwel alle losse onderdelen verdwenen en de centrale vuurleidingen volkomen gesloopt.

(bijlage I, behorende bij brief Chef G.S., Afd. Uitrusting, NO.17833, dd. 9 September 1946)\

Batterij Ameland            3/246   4 kanons van 10,5 cm   A.L. ong.12.000 patronen van 10,5 cm

Batterij Bergen 10/607 4 kanons van 12 cm in open stelling       ong.3500 patronen van 12 cm

Batterij Beverwijk          2/816   4 kanons van 10,5 cm   A.L. ong.13.500 patronen van 10,5 cm

Batterij Brandenburg    4/205   2 kanons van 24 cm       ong.950 granaten en hulzen

Batterij Callantsoog       8/607   4 kanons van 7,62 cm   A.L. ong.7500 patronen van 7,62 cm

Batterij Camperduin     9/607   4 kanons van 10,5 cm   ong.6000 patronen van 10,5 cm

Batterij Castricum          3/1230 4 kanons van 10,5 cm   ong.2000 granaten en idem hulzen van 10,5 cm

Batterij De Nok 4/808    4 kanons van 10,5 cm   A.L. ong.8500 patronen van 10,5 cm

Batterij Den Hoorn         4/815   4 kanons van 10,5 cm.  A.L. ong.8500 patronen van 10,5 cm

Batterij Dirks Admiraal 2/808   4 kanons van 10,5 cm   A.L. ong.11.000 patronen van 10,5 cm

Batterij Duinberg            5/816   4 kanons van 10,5 cm   A.L. ong.13.000 patronen van 10,5 cm

Batterij Duinrand            5/607   5 kanons van 19,47 cm ong.3500 granaten en idem hulzen van 19,47 cm

Batterij Egmond              11/607 4 kanons van 10,5 cm   ong.6000 patronen van 10,5 cm

Batterij Eierland              2/607   4 kanons van 10,5 cm   A.L. ong.4000 patronen van 10,5 cm

Batterij Erfprins 5/808    4 kanons van 10,5 cm   A.L. ong. 11.000 patronen van 10,5 cm

Batterij Falga    6/607    2 x 2 kanons van 12 cm ong.3000 patronen van 12 cm

Batterij Heerenduin      4/201   4 kanons van 17 cm       ong.700 granaten en idem hulzen van 17 cm

Batterij Helvoet 4/1231 4 kanons van 10,5 cm   geen vermelding van munitie

Batterij Hoek van Holland Kernwerk (a) 5/205   4 kanons van 12 cm       ong.2300 patronen van 12 cm

Batterij Hoek van Holland Kernwerk (b) 5/205   2 kanons van 12 cm       ong.1400 patronen van 12 cm

Batterij Hoek van Holland Kernwerk © 5/205   1 kanon van 15 cm         ong.800 granaten en hulzen van 15 cm

Batterij Hore(?) 3/607    2 x 2 kanons van 12 cm ong. 2500 patronen van 12 cm

Batterij IJmuiden Kernwerk (a) 3/201   3 kanons van 15 cm       ong.800 patronen, 1200 granaten en 1400 hulzen van 15 cm

Batterij IJmuiden Kernwerk (b) 3/201   2 kanons van 12 cm       ong.1000 patronen van 12 cm

Batterij IJmuiden Kernwerk ©                 1 kanon van 9,4 cm in bunker   ong.500 schoten per stuk

Batterij IJmuiden Zuid-Oost       3/816   4 kanons van 10,5 cm   A.L. ong.12.000 patronen van 10,5 cm

Batterij Kaaphoofd        4/607   4 kanons van 10,5 cm   ong.6000 patronen van 10,5 cm

Batterij Kreta(Wijk, Wijk aan Zee)           2/201   4 kanons van 15 cm in bunkers ong..3.200 granaten en idem hulzen van 15 cm

Batterij Kruisberg           5/815   4 kanons van 10,5 cm   A.L. ong.15000 patronen van 10,5 cm

Batterij Langerac            5/201   4 kanons van 15 cm       ong.2800 granaten en 3000 hulzen van 15 cm

Batterij Noordmolen    2/813   4 kanons van 10,5 cm   A.L. ong.14.500 patronen van 10,5 cm

Batterij Noordwijk         7/201   4 kanons van 15,5 cm   ong.1900 granaten en 700 hulzen van 15,5 cm

Batterij Olmen 4/816    6 kanons van 10,5 cm   A.L. ong.15.000 patronen van 10,5 cm

Batterij Petten 2/1230 4 kanons van 10,5 cm   geen vermelding van munitie

Batterij Rockanje            6/205   6 kanons van 9,4 cm      ong.6500 patronen van 9,4 cm

Batterij Rozenburg        3/205   3 kanons van 28 cm       ong.1300 granaten en hulzen

Batterij Scheveningen-Noord   8/201   4 kanons van 15 cm       ong.1600 granaten en 1000 hulzen van 15 cm

Batterij Schiermonnikoog           2/246   4 kanons van 10,5 cm   A.L. ong.13.300 patronen van 10,5 cm

Batterij Terschelling-Oost           4/246   4 kanons van 10,5 cm   A.L. ong.13.500 patronen van 10,5 cm

Batterij Terschelling-West          5/246   4 kanons van 10,5 cm   A.L. ong.12.500 patronen van 10,5 cm

Batterij Vangdam           3/808   4 kanons van 10,5 cm   A.L. ong. 11.500 patronen van 10,5 cm

Batterij Vineta 2/205    4 kanons van 15 cm       ong.3200 granaten en 2900 hulzen van 15 cm

Batterij Vlieland-Oost   2/815   4 kanons van 10,5 cm   A.L. ong.18.500 patronen van 10,5 cm

Batterij Vlieland-West  3/815   4 kanons van 10,5 cm   A.L. ong.13.000 patronen van 10,5 cm

Batterij Waterweg         3/813   4 kanons van 10,5 cm   A.L. ong.15000 patronen van 10,5 cm

Batterij Westduin           9/201   4 kanons van 10,5 cm   ong. 6.500 patronen van 10,5 cm

Batterij Westen Schouwen        8/205   2 kanons van 9,4 cm      ong.800 patronen van 9,4 cm

Batterij Zanddijk             7/607   2 kanons van 15 cm in dubbeltoren       ong.900 granaten en idem hulzen van 15 cm

Batterij ZandeR               5/813   4 kanons van 10,5 cm   A.L. ong.15.000 patronen van 10,5 cm

Batterij Zuidzand            6/201   4 kanons van 9,4 cm      A.L. ong.5500 patronen van 9,4 cm


ZANDVOORT IN EEN NOTE DOP DOOR DE OORLOGSJAREN HEEN.


HISTORISCH OVERZICHT VAN DE OORLOGSJAREN


Mei 1940
Direct na de Duitse inval in mei 1940 wordt in Zandvoort een SS-eenheid gelegerd.

5 augustus 1940
De Joodse synagoge aan de Dr. Johannus G. Mezgerstraat wordt in de nacht van 4 op 5 augustus opgeblazen.

11 op 12 september 1940

Onbekende daders slaan van het H. Hartbeeld, geplaatst in de tuin van huize ‘Sterre der Zee’ beide handen af.  Tussen 10 uur ‘s-avonds en 4 uur ‘s-ochtends mocht niemand meer op straat komen en juist toen gebeurde het.

22 op 23 juli 1941
Een zeer laag overvliegend toestel laat vlakbij de RK-kerk aan de Grote Krocht een viertal bommen vallen. Eén ervan was een zg. kettingbom, drie projectielen verbonden met een ketting, welke in de Haarlemmerstraat neerkwam en een ander kwam neer op het Patronaatsgebouw en richtte daar een aanzienlijke schade aan, maar niet doordat hij ontplofte maar omdat hij dwars door het gebouw vloog. Opmerkelijk genoeg ging geen één van de 4 gedropte bommen af.

13 maart 1942
153 Joodse gezinnen moesten naar Amsterdam vertrekken als eerste fase van hun lijdensweg. Vandaar volgde de deportatie naar de vernietigingskampen. Slechts 21 personen overleefden de oorlog.

15 mei 1942
De Duitse Wehrmacht neemt 2 motorbakfietsen in beslag die eigendom zijn van J. Brand en brengt deze in stalling onder bij Garage en Taxibedrijf C.J. van Pelt aan de Brederodestraat 8-10. Er wordt een verklaring hiervoor ondertekend door Jan van Pelt. Het jaartal is niet goed meer te lezen, dus we gokken erop dat het 1942 is maar het zou ook 1941 of 1943 kunnen zijn. Gezien de gebeurtenissen lijkt 1942 waarschijnlijker.

Oktober 1942
Het koloniehuis Zomers Buiten is al zoolang de oorlog is, bezet. Daar is een zendstation van gemaakt voor de vliegdienst. Er worden steeds berichten ontvangen en uitgezonden aan vliegtuigen in de lucht. Het is een vierkant gebouw en staat op een hoog punt van de weg, omgeven van kleine zendpalen en prikkeldraad versperring. Daar ik daar drie dagen gewerkt heb, heb ik daar geconstateerd waar ze dat gebouw voor gebruiken; sinds Zandvoort geevacueerd is wonen daar geen menschen meer omheen. In de omgeving zijn veel bunkers gebouwd, doch ik kan ze niet meer uittekenen.

5 november 1942
Bewoners van huizen die gesloopt moeten worden krijgen ‘s-morgens een brief in de bus met de mededeling dat op last van de Duitse autoriteiten de woning voor 15 november 1942 ontruimd moet zijn. Er staan instructies in hoe de woning achtergelaten dient te worden en wat er niet mee mag worden genomen.’s-Middags wordt een schrijven verspreidt dat er een vergunning moet worden aangevraagd bij het evacuatie-bureau Noord-Holland in Alkmaar.

6 november 1942
Een nieuw schrijven wordt verspreidt met nadere instructie’s. De documenten van 5 en 6 november 1942 zijn hier in te zien. In enkele maanden tijd liep het aantal inwoners terug van 9808 naar 1789.

14 november 1942
Het begin van de sloop van het ‘zeefront’ van de gemeente Zandvoort. In totaal worden er 648 gebouwen compleet gesloopt. Zandvoort was 7e op de ‘ranglijst’ van door oorlogshandelingen getroffen Nederlandse gemeenten. Puin van de gesloopte huizen werd gebruikt voor de aanleg van wegen, o.a. in het voormalige en huidige binnencircuit, de waterleidingduinen en de Zandvoortselaan. Regelmatig duikt er een koffieroom-kannetje, shampoo-flesje of (delen van) serviesgoed op bij graafwerkzaamheden.
Voor een totaal-overzicht kunt u naar de pagina ‘Kustenraumung’ gaan.

21 januari 1943
ZANDVOORT: Alhier is de afbraak van woonhuizen en andere gebouwen in vollen gang. Voor zoover ze nog staan zijn ze alle verlaten. De grens loopt in N/Z richting als volgt: Dr. Joh.Mezgerstraat - Burgemeester Engelbertstraat - Marisstraat - Brederodestraat (deze laatste alleen het woord “Bredero”) Ook bij deze afbraak gaat het, als overal elders, “plan-plan-sadja” (!) d.w.z. slow-down. Het terrein is hier hermetisch afgesloten. Van een muur kon ik slechts een klein stukje waarnemen nabij de Witstraat; volgens inlichtingen moet er wel verdere muur-afsluiting zijn.

April 1943
Zandvoort, waarneming eind april. Roode streep evenwijdig kustlijn geeft de prikkeldradversperring aan, waardoor het publiek niet meer op de Boulevard kan komen. Daarbinnen liggen -en worden gebouwd- diverse versterkingen en geschutsopstellingen. Blauw-omlijnde deel in Centrum-Boulevard geeft het afgebroken gedeelte op globale wijze aan. De Toren er middenin staat echter nog (uitkijktoren?). In het afgebroken gedeelte is men terrein aan het opvullen en effenen met puin; wellicht worden daar eveneens versterkingen opgericht. Aan de Noord-Boulevard konden geen zuivere waarnemingen worden gedaan, doordat patrouilles een ieder aanhielden die zich in de nabijheid van de versperring bevond en men moest zich legitimeren. Of het Casino al dan niet afgebroken is kon dan ook niet worden waargenomen.

April 1943
Het Indische Infanterie-Regiment 950, ook wel Legion Freies Indien is op 26 augustus 1942 gevormd uit Indische vrijwilligers. Na een zware training in Duitsland van augustus 1942 tot april 1943 werden zij gestationneerd in Zandvoort als PR voor het leger van Hitler. Soldaten in deze eenheid konden beloond worden in the Orde van Azad Hind.

8 april 1943
De drie bronzen klokken worden weggeroofd uit de kerktoren van de RK-kerk. Na de oorlog zijn ze vervangen door drie andere klokken. De Kerkklok werd meegenomen door de bezetter en gelukkig niet versmolten voor munitie-hulzen. In de omgeving van Barneveld werd de klok teruggevonden.

24 mei 1943
Een verordening werd uitgevaardigd om de in de gemeente Zandvoort zich bevindende radiotoestellen met toebehoren en eventuele reserve-onderdelen in te leveren op het raadhuis.
1. Op woensdag 2 juni 1943 door hen, wonende ten zuiden van de Zandvoortselaan-Haarlemmerstraat- Grote Krocht-Kerkstraat tussen 9 en 13 uur.
2. Op vrijdag 4 juni 1943 door hen, wonende ten Noorden van bovengenoemde straten en wiens achternaam beginnende met de letters A t/m L tussen 9 en 13 uur.
3. Op zaterdag 5 juni 1943 door hen in het onder 2 genoemde deel van de gemeente en wiens achternaam begint met de letters M t/m Z tussen 9 en 13 uur.
Bij de inlevering moeten formulieren worden gebruikt, die door de tot inlevering verplichte personen aan het postkantoor kunnen worden afgehaald tegen betaling van 5 cent per stuk. Op elk formulier moeten de naam van het model (type), het nummer van het toestel alsmede de naam, het beroep en het adres van degene die het toestel heeft ingeleverd, worden vermeld. De eigenaar dient aan het toestel een label te bevestigen waarop niets hoeft te worden vermeld.
De verordening is getekend door de Burgemeester van Zandvoort, J.W. Zigeler.
                       Zie 17 februari 1944
16 juni 1943
Er wordt een brief verstuurd aan de Directie der N.V. Turmac in Amsterdam betreffende steigermaterialen in de watertoren. Laatstgenoemde toren wordt gesloopt en de steigermaterialen moeten ergens anders worden ondergebracht. Lees hier het document.

24 juli 1943
Ondervraging stuurmansleerling: Bericht dd.mei 1943. Ondervraagde heeft voor de Org. Todt gewerkt bij Zandvoort in mei 1943. Hij vindt de zg. Atlantik-wall tusschen Scheveningen en IJmuiden niet erg sterk. Er staan bijna geen kanonnen. Aan de Zuidkant van Zandvoort staan twee 10 cm. kanonnen, verder zijn er op de eerste duinen loopgraven en verbindingsgangen, maar geen gevechtsbunkers. Achter de eerste duinen liggen schuilbunkers en munitie-opslagplaatsen. Tusschen het strand en de opgang naar het dorp ligt een betonnen muur. Aan de Noordboulevard staan eenige gevechtsbunkers. Op het strand bij Zandvoort liggen volgens ondervraagde niet overal landmijnen, want hij heeft visschers nog wel langs het strand zien lopen.

Augustus 1943
Er is geen anti-tankgracht hier. De schietsleuven in de bunkers in het terrein van de watertoren zijn alle naar het Westen gericht. Er is een radiostation in een school aan de Dr. Gerkestraat, direct rechts (van welke kant uit bekeken?) v/h Kerkplein. Er zijn ca. 4 hooge masten

17 September 1943, 14:00 uur
De watertoren van Zandvoort wordt opgeblazen. Zie

October 1943
Er zou een anti-tankgracht komen achter Zandvoort. Luchtfoto’s van maart 1944 wijzen uit dat dat niet juist is; er is een klein stuk gracht in een lange anti-tankmuur ten oosten van Zandvoort, beginnend bij Aerdenhout in NW richting tot NO van het station te Zandvoort. Er ziu geschut van 10 cm. kaliber achter de eerste duinenrij staan.

3 november 1943
Er begint een onverwachts luchtgevecht boven Zandvoort. Een groot aantal bommenwerpers, begeleidt door jagers, werden aangevallen door Duitse jachtvliegtuigen. Er volgende een heftige luchtstrijd en buiten lopen was een levensgevaarlijke onderneming voor de resterende bewoners van Zandvoort. Kogels en granaatscherven vlogen je om de oren en gedurende die dag kwamen er vijf Duitse jagers naar beneden. Op het voormalige hoofdveld van Zandvoortmeeuwen, waar nu park Duinwijck is gebouwd stortte een Duitse jager brandend neer en ook in de Haarlemmerstraat kwam er eentje hardhandig in aanraking met de grond. Een derde jager viel neer op het terrein van de golfbanen, een vierde stort neer in de Zuidelijke duinen en een vijfde nam een onvrijwillige duik in de Noordzee.

10 november 1943
In de kerktoren van de RK-kerk wordt een dynamietlading aangebracht die bij een eventuele invasie tot ontploffing gebracht zal worden.

december 1943
Aan de Parallelweg op de hoek van de Dr.Smitstraat achter het leegstaande kinderhuis ‘Groot Kijkduin’ wordt in een tweetal huizen een zg.”Pouffe” ingericht, een weermachtsbordeel. Dit werd speciaal gedaan voor de in Zandvoort gelegerde Wit-Russen, dezelfden die aan het einde van de oorlog naar Texel werden overgeplaatst. De Zandvoortse “Pouffe” was niet toegankelijk voor de Duitse weermacht. Er waren een twintigtal meisjes en het ontbrak ze aan ‘niets’.Er waren aparte toegangsdeuren voor de officieren en voor de manschappen.

20 januari 1944
Aan den Heer Chef der IIIe Afdeeling van het Informatie-Bureau van het Nederlandsche Roode Kruis.
Onderwerp: Begraven buitenlandsche Militairen.
In beleefd antwoord op Uw hierboven aangehaald schrijven heb ik de eer U te berichten dat in de maanden November en December j.l. io de Algemeene begraafplaats alhier werden begraven::
1. op 8 november:: een onbekend Engelsch vliegenier (verongelukt bij een luchtgevecht op 3-11-1943). In de nabijheid van de plaats waar deze vliegenier is neergestort werd gisteren een identiteitsplaatje gevonden met het navolgende opschrift: “ Can J 11981 Officer W.H.Jacobs CE R.C.A.F.”
2. op 16 november: een onbekend Engelsch militair (aangespoeld)
3. op 2 december: idem.
Er is mij omtrent hen geen enkele nadere aanduiding bekend.
                                                                           De burgemeester van Zandvoort, w.g. J.W. Zigeler

17 Februari 1944
Met vrachtbriefnummer 1086 vervoerd de firma Kühne & Nagel in totaal 216 stuks radiotoestellen, totaal 20 kubieke meter, 9 luidsprekers en 12 plaatsstroom vanuit het Magazijn in het Raadhuis te Zandvoort naar het Concentratie-magazijn in Haarlem. De controleur was S.J. Rosé.

April 1944
In de kapperszaak aan het Raadhuisplein van J. de Roode wordt bij het scheren per ongeluk een papieren servet gebruikt voor een Georgiesche luitenant. Handdoeken waren erg schaars in die tijd. De Georgiesche luitenant ontstak in woede, sloeg de zaak kort en klein en mepte met de achterkant van de revolver de heer de Roode tot bloedens toe. Hij dreigde zelfs de Roode dood te schieten want hij wilde ‘lappen’ en geen ‘papieren’. Met getrokken pistool en een bajonet in de rug werd de Roode en z’n twee zoons onder luid gekrijs naar het politiebureau gebracht, wat toen gevestigd was in het Raadhuis aan de Haltestraat maar daar kwamen ze alweer snel uit. Door de Kerkstraat werd het drietal naar het strand gebracht en bij het Zuiderbad tot driemaal toe de zee in gedreven, gekleed in de witte kappersjassen. Daarna werden ze om half vijf opgesloten in een kleine bunker die daar stond. Om half elf mochten de mannen, na bemiddeling van de Ortzcommandantur weer naar huis.

8 september 1944
Er wordt een poging gedaan om het clubgebouw van de bezette golfclub te bombarderen. Het clubgebouw was echter in camouflagekleuren geschilderd om niet op te vallen en de bommen kwamen mede hierdoor terecht in de waterleidingduinen.

15 september 1944

De controle op het Zandvoort in -en uitgaan wordt aanzienlijk verscherpt en een Ausweis wordt verplicht gesteld. De Ausweis is alleen geldig in de dorpskern, voor op het strand of de Baustellen waren weer andere papieren vereist

5 februari 1945
Het toenmalige gemeentebestuur van Zandvoort charterde een 300-ton zware aak die, voorgetrokken door een oude sleepboot, nog dezelfde dag vanuit Haarlem naar Friesland vertrekt om aardappelen te gaan halen. De tocht gaat via Noordscharwoude en Medemblik naar Makkum. De aardappels worden aangekocht en voor een fles Oude Klare, die Fl.500,- had gekost, kon de aak nog voor de afsluiting van het IJsselmeer in Lemmer geschut worden. Later moest er wederom voor veel drank Duitse officieren worden omgekocht om te voorkomen dat de aardappelen niet bij de Duitse weermacht terecht kwamen. De aak meerde aan in Spaarndam omdat men bang was dat het NSB-bewind in Haarlem of Heemstede de aardappelen in beslag zou nemen. Per vrachtauto werd de lading van Spaarndam naar Zandvoort vervoerd en opgeslagen in het Patronaatsgebouw, de eerste lading kwam aan op 10 april 1945


4 mei 1945. Duitsland capituleerde. De capitulatie van West-Nederland, Denemarken, Noorwegen en Wets-Duitsland gaat officieel in op zaterdag 5 mei 1945 om 8 uur ‘s-morgens

15 mei 1945. De gemeente Zandvoort neemt werklozen in dienst voor het opruimen van palen die in het strand zijn geslagen waarop o.a. mijnen op gemonteerd waren en voor het herstel van de wegen waaronder voornamelijk de Zandvoortselaan